
Değerli Haymana Gazetesi okurları hepinize iyi haftalar diliyorum. Sizlere bu haftaki yazımda “Nişanın Bozulması Halinde Hediyelerin Geri Verilmesi” konusunu anlatacağım. Bununla ilgili tüm detayları bu yazımda bulabileceksiniz.
Nişanın bozulması nedeniyle hediyelerin iadesi davası, hediyeyi veren nişanlı, onun anne babası ya da anne babası gibi davranan tarafından, diğer nişanlıya karşı, nişanın bozulmasından itibaren 1 yıl içerisinde açılabilen ve alışılmış olmayan(mutat olmayan) hediyelerin iadesinin talep edildiği davadır. Hayatın olağan akışında nişanlıların ya da yakınlarının, diğer taraf nişanlıya hediye vermesi doğaldır.Ancak nişanlılığın evlenme dışındaki bir sebeple sona ermesi halinde, verilen bu hediyelerin akıbeti ne olacağı sorusu akıllara gelmektedir. Türk Medeni Kanunu bu durumu Hediyelerin Geri Verilmesi başlıklı 122’nci maddesinde;
“Nişanlılık evlenme dışındaki bir sebeple sona ererse, nişanlıların birbirlerine veya ana ve babanın ya da onlar gibi davrananların, diğer nişanlıya vermiş oldukları alışılmışın dışındaki hediyeler, verenler tarafından geri istenebilir.
Hediye aynen veya mislen geri verilemiyorsa, sebepsiz zenginleşme hükümleri uygulanır.”
şeklinde düzenlemiştir. İlgili maddenin unsurları:
Nişanın evlenme dışındaki bir sebeple sona ermesi halinde, hediyeler geri istenebilir(iadesi talep edilebilir), Sadece nişanın tarafı olan kişi değil, ana ve baba ya da onlar gibi davranarak hediye vermiş olanlar da vermiş oldukları hediyeleri geri isteyebilirler, Yalnızca, alışılmışın dışındaki hediyeler geri istenebilir. Alışılmış hediyeler geri istenemez. Öncelikli olarak hediyelerin aynen veya mislen iadesi istenecektir. Eğer bu mümkün değilse, sebepsiz zenginleşme hükümlerine başvurulacaktır.
Nişan nedeniyle hediye edilenlerin iadesini isteyen kişi davasını, hediyeleri alan nişanlıya yöneltecektir. Dolayısıyla davada davalı, hediyeleri kabul eden nişanlı olacaktır.Nişan hediyelerinin geri verilmesi davasında yetkili mahkeme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 6’ncı maddesine göre davalının yerleşim yeri mahkemesidir. Görevli mahkeme ise 4787 sayılı Aile Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yargılama Usullerine Dair Kanunun 4’üncü maddesi uyarınca aile mahkemesidir.Yukarıdaki maddede de belirtildiği üzere nişanlanma nedeniyle nişanlılara hediye edilenlerden sadece alışılmışın dışındaki hediyelerin geri verilmesi talep edilebilir. Alışılmış yani mutad eşyaların iadesi ise istenemez. Alışılmışın dışındaki eşyalara örnek olarak altın, kolye, saat, cep telefonu, araba, ev, …., Bunların dışında kalan alışılmış, örf adetin yerine getirilmesi amacını taşıyan, tarafların mali ve sosyal durumlarıyla uyumlu olarak yapılan masrafların iadesi talep edilemeyecektir.
Nişanın bozulması nedeniyle maddi ve/veya manevi tazminat davası açabilmek için davalı nişanlının nişanın sonlanmasında kusurlu olması gerekir. Ancak yasa, nişan hediyelerinin iadesi davasında kendisine dava açılan nişanlının kusurlu olup olmadığına bakılmasına gerek görmemiştir. Dolayısıyla davanın açılması için nişanın sonlanmış olması yeterlidir. Ayrıca kusur tespiti gerekmez.Nişanlılık nedeniyle verilen hediyelerin iadesini ilgili taraf, nişanın sona ermesinden itibaren davasını 1 yıl içerisinde açmalıdır.